deel 46: toernooikoorts (5), de finale

Dat was 'm dan, nu echt; het WK is voorbij, over, finito. De Engelse oud-international en BBC-presentator Gary Lineker zou zeggen dat voetbal een spel is waarbij 22 mannen achter een bal aanrennen en waarbij na 90 minuten de Duitsers winnen. Het werden uiteindelijk 31 dagen puur voetbalplezier, maar de uitkomst was inderdaad dat Duitsland weer wereldkampioen is. Het wordt tijd om er een streep onder te zetten. Dus daarom, nu de toernooikoorts definitief gezakt is, een laatste top 5!

Duitsland is, hoe je het ook went of keert, de terechte kampioen. Waar ze in het begin van het toernooi nog wel wat wisselvallig speelden, groeiden ze later tot grote hoogte met als hoogtepunt de oorwassing die ze thuisland Brazilië in de halve finale bezorgden. Nu kan een te makkelijke halve finale een vervelende voorbereiding zijn voor een finale. Maar, ondanks de fysieke aanslagen van Argentinië, hield de Duitse mannschaft het hoofd koel en sloegen op grandioze wijze toe toen de kans daar was. Misschien niet een wondergoal zoals van Van Persie, of Rodriguez, maar qua belangrijkheid onovertroffen: Götze zette met zijn goal een prachtige punt achter de epiloog van het toernooi.

Messi lijkt het er ook niet helemaal mee eens te zijn.

In de nasleep van de finale besloot het technisch comité van de Fifa dat Messi de beste speler van het toernooi zou zijn. Met dit soort beslissingen laat de Fifa in mijn ogen alleen maar de verdenking op zich dat ze vooral met politiek bezig zijn. Wat hij heeft laten zien dit toernooi is niet meer dan een paar aardige acties, maar hij wist zich op geen enkele manier te onderscheiden. Als hij niet al een van de allerbeste ooit was dankzij zijn prestaties bij Barcelona, had niemand erover nagedacht dat hij de beste van het toernooi zou kunnen zijn. Persoonlijk zou ik Robben kiezen, al is het alleen al omdat hij in alles de tegenhanger was van Messi. Betrokken, vol inzet, beslissend in zijn acties, een ware leider, tot aan het eind van de troostfinale sleurend en sprintend, top fit; nu ik er over nadenk wordt de keuze voor Messi steeds bizarder.

Over Oranje hebben we de afgelopen weken al veel geschreven, toch hoort de nationale trots sowieso in de eind top vijf. Het team heeft zich bewezen als topland in de wereld en heeft, dankzij de vele jonge spelers (de grote meerderheid debuteerde op een eindtoernooi!) een mooie toekomst voor zich. Wie zich de komende jaren gaan opwerpen als vervangers van Van Persie en Robben en dus voor de goals gaan zorgen valt nog te bezien, maar als we de rol van die twee de afgelopen weken goed hebben ingeschat, zullen zij zelf nog wel minimaal een toernooi mee kunnen. Laten we hopen dat ze dan ook hun rol in de coaching van hun opvolgers blijven spelen.

WK 2014 in een symbolisch beeld gevangen.

Wat willen we nog  kwijt over Brazilië. Het team is afgeschminkt en lijkt verder weggedreven van de internationale top dan ooit. Misschien dat een plaats in de halve finale anders doet vermoeden, maar wedstrijden tegen continentale subtoppers als Chili en Colombia in de achtste en kwartfinale werden slechts uiterst moeizaam gewonnen. Tegen het goed georganiseerde voetbal uit Europa werd over twee wedstrijden gerekend met 10-1 verloren. Het betekent niet minder dan dat de Braziliaanse voetbalschool opnieuw moet worden uitgevonden, opgebouwd vanaf de grond. Nu is het land qua structuurveranderingen zo flexibel als een loden deur, dus is het maar helemaal de vraag hoe en door wie dit opgepakt wordt. De enige die de afgelopen tijd met enig visie is gekomen, is Romario. De ondiplomatieke oud-wereldkampioen en politicus heeft de afgelopen tijd weinig vrienden gemaakt met zijn uitspraken, maar mijn zegen heeft hij. Toch verdient Brazilië een plek in deze laatste top vijf. Alle aanloopproblemen en een hopeloos falend nationaal team ten spijt is het een grandioos voetbalfeest geworden en daarom een groots OBRIGADO BRASIL!

Ten slotte heeft dit blog regelmatig stil gestaan bij de tweestrijd om de voetbalhegemonie tussen (Noord-West) Europa en Latijns Amerika. Terwijl ik met mijn hoofd voor Nederland was, voelde ik mijn hart kloppen voor de Zuid Amerikanen. Zij hebben mij de afgelopen 15 jaar liefdevol ontvangen en me laten zien dat dingen ook anders kunnen dan op basis van pure ratio. In ieder geval heeft het me ongelooflijk veel inspiratie gegeven om de afgelopen zes en een halve week dagelijks aan dit blog te werken. Dat Europa wint, is mooi, maar dat het voetbal overwonnen heeft is te danken aan de Latijns Amerikaanse, voetbalgekke geest die over het toernooi heeft gewaakt. Die versmelting van hoofd en hart, van ratio en emotie, is wat mij betreft de ultieme symbiose. Het is een prachtig hoofdstuk geworden in de geschiedenis van het WK. Dit keer niet in stripvorm (zie deel 30), maar levensecht.

deel 43: 1994, het jaar van de Braziliaanse ommekeer

Na het succesvolle WK van 1970, waar Brazilië haar derde titel haalde en daarmee de cup definitief mocht houden, begon de seleção aan een vrije val. Dieptepunt kwam op het WK van 1990. Het land verloor kansloos van aartsvijand Argentinië en dat nog wel in de achtste finale. De crisis op voetbalgebied ging hand in hand met een politieke en sociale crisis en daardoor een verwoest zelfbeeld. Maar ook de ommekeer vond plaats mede dankzij een succesvol WK.

De voetbalcrisis had voortgeduurd als Romario niet twee keer had gescoord in de laatste wedstrijd in de kwalificatie voor het WK 1994. De superspits uit de bescheiden Nederlandse eredivisie, die als noodgreep werd opgeroepen voor die wedstrijd, redde daarmee misschien wel het land. Brazilië kwalificeerde zich met de hakken over de sloot voor het eindtoernooi, terwijl verlies had betekend dat het land voor de eerste keer zou ontbreken op een WK. Die schande werd dus net op het nippertje voorkomen, maar de onvrede en crisisstemming in Brazilië was veel breder dan dat. Politiek was het een rommeltje met een afgezette president en zijn zwakke vervanger. Het sociale leven was ronduit chaotisch doordat de inflatie in de duizenden procenten liep. En toen twee maanden voor het WK Brazilië's meest geliefde zoon Ayrton Senna, drievoudig wereldkampioen Formule I, verongelukte, raakte het land rock bottom; veel lager kon ze niet meer zakken.

Maar, als je dan niet meer lager kunt zakken, is de enige weg omhoog. Halverwege het jaar 1994 werd die weg gevonden. Na vele jaren van hyperinflatie en mislukte plannen om dat probleem aan te pakken werd het Plano Real aangekondigd. Per 1 juli van dat jaar en dus precies midden in het WK, werd een nieuwe nationale munt geïntroduceerd die gekoppeld was aan de dollar en daardoor waardevast was. Een zegen voor het land, eindelijk rust en vertrouwen; je wist zeker dat je met de Real die je vandaag in handen kreeg, morgen hetzelfde zou kunnen kopen. Dit plan heeft dan ook de basis gelegd voor de jaren van economische voorspoed die zouden volgen, maar bijvoorbeeld ook voor het sociale beleid waarmee de latere president Lula goede sier zou maken.
Maar er was nog een belangrijk element noodzakelijk om de Brazilianen hun zelfvertrouwen terug te geven: een succesvol voetbalelftal. De verwachtingen richting het WK waren niet hooggespannen met die moeizame kwalificatie nog in het achterhoofd. Maar bondscoach Parreira hield vast aan zijn in beton gegoten verdedigende tactiek, ondanks de felle kritiek in eigen land. Hij zette de verdediging centraal, met een man of acht, negen achter de bal en had voorin twee superspitsen die voor de goals zorgden: Romario en Bebeto. Soms was het niet om aan te zien, een enkele lichtpuntje daargelaten; de wedstrijd tegen Nederland in de kwartfinale bijvoorbeeld. Brazilië kreeg het hele toernooi maar drie doelpunten tegen, waaronder dus die twee tegen Nederland. Hoe dan ook, aanvoerder en symbool voor het defensieve spel, Dunga, hief op 17 juli de beker omhoog, de vierde titel was behaald.
Al met al was het jaar 1994 daarmee een waterscheiding in de geschiedenis van Brazilië. Minister van Financiën, en verantwoordelijk voor het Plano Real, Fernando Henrique Cardoso, lifte op dat succes mee naar twee termijnen als president van Brazilië. Het Braziliaanse elftal haalde in de daaropvolgende twee WKs de finale, én in 2002 haar vijfde wereldtitel. Met hersteld zelfvertrouwen ging het land daarna op zoek naar verwerking van het trauma van 1950, om alsnog de wereldtitel in eigen huis te behalen. Dat die poging nu hopeloos en hard onder uit is gehaald door de Duitse mannschaft doet niets af aan de kleurrijke geschiedenis van Brazilië en de manier waarop het voetbal, en in het bijzonder het WK, daarin een soms cruciale rol vervult.

Taffarel na de beslissende penalty, gemist door Baggio: Brazilië wereldkampioen

Het WK van 1994 heeft overigens voor nog wel een noviteit gezorgd in het Braziliaanse voetbal: de erkenning voor de keeper. Doelman Taffarel werd de held in de beslissende strafschoppenserie in de finale en daarmee held voor miljoenen Braziliaanse jongetjes. Plotseling was de keeper niet meer de loser van het trapveldje, dat jongetje dat als laatste werd gekozen, maar zagen ze dat je ook als keeper voetbalheld kon worden. Het heeft een goede generatie Braziliaanse keepers opgeleverd, zoals bijvoorbeeld Dida, en Gomes. Helaas, de doelman waarmee de seleção dit WK aankwam, de veteraan Julio Cesar, doet echter het ergste vrezen; het Taffarel-effect is blijkbaar langzaam opgedroogd
.

deel 33: Brazilië: de zenuwen de baas?

We hebben het de afgelopen weken regelmatig gehad over de psychologische kanten van de sport en hoe je haar mysterieuze krachten in jouw voordeel kan laten werken. Zoals het tot nu toe in positieve zin werkt voor Oranje, zoveel moeite lijkt gastheer Brazilië het ermee te hebben. De stress straalt van het elftal af en er lijkt geen lijn in het spel te ontdekken. De rol van de coach is daarbij van wezenlijk belang, maar is Felipão nog wel de ijzeren veldheer van weleer?

Felipe Scolari is een echte Gaucho en Gauchos zijn, zoals we in het blog over Porto Alegre (zie: deel 18: Porto Alegre, verdeelde voetbalstad in het zuiden) al zagen, geharde cowboys. Zo smeedde hij in 2002 een nationaal elftal dat niet het meest in het oog springende voetbal speelde, maar weinig kansen weggaf én voorin een supertrio had staan met Ronaldo, Ronaldinho en Rivaldo. Hij behaalde er de vijfde wereldtitel mee. En al eerder in zijn loopbaan had Scolari zo’n team gebouwd bij Gremio en met hen het Braziliaans kampioenschap behaald, de Copa dos Libertadores gewonnen en bijna de wereldbeker (tot Danny Blind de beslissende penalty nam en Ajax alsnog won). Dus toen Scolari de overstap maakte naar het Europese continent en in dienst trad als bondscoach van Portugal was de opdracht duidelijk: Europees kampioen worden in eigen huis. Het jammerlijke falen in de finale van de EK 2004, toen de onooglijke vechtploeg van Griekenland weer eens met 1-0 won, werd gepersonificeerd door de steeds wanhopiger met zijn armen zwaaiende Scolari. Ook zijn tijd bij Chelsea was weinig succesvol, maar toen de seleção in de aanloop van de Confederations Cup in 2013 totaal niet draaide, haalde de Braziliaanse bond Scolari weer binnen in een ultieme poging om het WK in eigen land ook op sportief gebied te laten slagen.

Nu, een jaar na dat succesvolle toernooi in eigen land, is de seleção verworden tot een zenuwenploeg. Er zit geen rust in, geen overleg, geen plan. Als de bal wordt veroverd gaan er allerlei gele mannetjes rennen in de hoop dat door een kluts, of een individuele ingeving een doelpunt wordt gescoord. De looppatronen van Brazilië laten dan ook zien dat alles door het midden gaat; van het oer-Braziliaanse systeem met opkomende backs is weinig meer over, die lopen als een kip zonder kop over het veld zonder daadwerkelijke inbreng. Daarbij laat Scolari langs de lijn zijn ongenoegen met van alles en nog wat in woord en gebaar blijken, waardoor zijn spelers alleen maar worden bevestigd in hun twijfels. Resultaat tot nu toe is dat, anders dan Oranje, Brazilië niet wist te winnen van Chili en Mexico. Wel staat Brazilië in de kwart finale, maar de tegenstand neemt elke ronde toe: het soepel spelende Columbia is de volgende; Brazilië moet serieus beter gaan spelen.

Nu speelt Felipão zijn eigen psychologische spelletje. Hij zoekt de confrontatie met de nationale pers met het argument dat ze zijn ploeg zo hard aanpakken, vooral in vergelijking met andere teams. Opvallend is dat hij daarbij regelmatig Oranje opzoekt, maar daar zullen we komende weken nog aandacht aan geven. Een ander, voor mij onbegrijpelijk, spel speelt hij intussen met zijn spelers. Nu overweegt hij weer wissels toe te passen met het argument dat de huidige spelers niet voldoen. In plaats van het positief uit te leggen (iets als: de komende tegenstander vraagt om een andere aanpak), brengt hij alleen maar weer twijfel aan. Ook overweegt Scolari terug te grijpen op de succesvolle tactiek van 2002, namelijk met een extra centrale verdediger. Dat lijkt slim gezien de ruimte die de huidige verdediging regelmatig weggeeft. Maar het betekent dan weer wel dat je een man op het middeveld inlevert, dus het hele elftal anders moet gaan staan. Veel afwachtender, waarna de spitsen voorin optimaal gebruik moeten maken van de ruimte die hen geboden zal zijn Een slimme zet, of een noodgreep bij gebrek aan beter? In ieder geval heeft Scolari nu niet de beschikking over zo'n supertrio als in 2002.

Scolari met Neymar: nog heel wat praatsessies te gaan.

Nu is er aan psychologen geen gebrek in Brazilië. Sterker nog, het land kent meer psychologen dan welk land ter wereld ook. En ze lijken nu meer nodig dan ooit. Voorafgaand aan de penalty’s tegen Chili kwam de aanvoerder in beeld. Hij zonderde zich af, ging langs de kant zitten en zijn vochtige ogen leken vooral te smeken om hem geen elfmeter te laten nemen. Vergelijk dat eens met Robben, Sneijder, of Kuyt in hun begeleiding van jonge collega’s, of de manier waarop Huntelaar de bal pakte om in blessuretijd de penalty tegen Mexico te nemen. Kijk eens naar de emotie die los kwam bij de seleção toen ze de achtste finale overleefden en de keeper in tranen verklaarde dat dit alles goed maakte wat in 2010 mis ging. Ik denk alleen maar: hoe moet dat nou zo meteen, tegen Colombia, of nog later in het toernooi? Kun je je voorstellen dat dit team een finale in het eigen Maracanã gaat spelen en daarmee het trauma van 1950 gaat wegspelen?

deel 22: toernooikoorts (2)

Zo, de tweede dag na een wedstrijd van Oranje is altijd even een dag om te herschikken. Je leeft ergens naar toe, probeert het van alle kanten te bekijken, alle relevante feitjes te noemen. Daarna is de wedstrijd zelf waarin je automatisch toch zit te kijken of alles wat je daarvoor dacht ook daadwerkelijk gebeurd. De day after is er één van reflectie. Niet dat je letterlijk al je voorspellende gaven zit te checken, maar globaal genomen zit je toch te kijken of het allemaal gelopen is zoals voorzien. Zo, en dan nu maar even een rustdagje, even recapituleren, voordat we naar de volgende wedstrijd toewerken. Top vijfje van de afgelopen dagen dan maar?

Persoonlijk vind ik toch de entree van Luis Suarez op het WK-toneel het hoogtepunt. Ja, je kunt heel veel over de bijtgrage spits van voorheen Groningen, Ajax, en nu Liverpool zeggen, maar wat was hij beslissend gisteravond. Daar waar Uruguay zonder de geblesseerde Suarez de eerste wedstrijd duf, stilstaand voetbal speelde, bracht hij dit keer juist beweging in de ploeg én scoorde hoogstpersoonlijk twee maal. Uruguay krijgt het nog lastig om zich voor de tweede ronde te plaatsen, deze dure buit tegen Engeland is in ieder geval binnen.

Een van de knappe saves van Ochoa.

Goede nummer twee is keeper Ochoa van Mexico. Tegen thuisfavoriet Brazilië hield hij de nul met een paar ongelooflijke reflexen. Daardoor kwam zijn ploeg steeds beter in de wedstrijd En toen ook de scheidsrechter de, zeker in het begin, harde wedstrijd lekker liet lopen ontspon zich een heerlijke, snelle pot. Waarmee maar weer eens bewezen is dat een 0-0 ook leuk kan zijn!

Nummer drie is voor mij de zege van de USA op Ghana. Amerika verloor de afgelopen twee WKs al van Ghana, sterker nog: ze werden direct uitgeschakeld in zowel 2006 als 2010! Maar dit keer vochten ze zich in de laatste minuten voorbij de Afrikaanse ploeg. Dat is knap en in een poule met Duitsland en Portugal ook noodzakelijk willen ze de mogelijkheid van plaatsing voor de volgende ronde open houden. Misschien wat onderbelicht, maar een erg knappe overwinning!
Allez les Belges. Daar waren ze weer, eindelijk geplaatst voor een groot toernooi. Dit keer met de nodige bravoure, wat je toch eerder bij Nederland verwacht, maar goed: de verwachtingen waren/zijn zeer hoog gespannen. Geheel in de lijn van dit blog, zet ik daar graag een ander plaatje tegen over. De topscorer van de ploeg is een verdediger, en tegelijkertijd de enige die ooit een toernooi meemaakte. De coach heeft als trainer op dit niveau hoegenaamd weinig gepresteerd, evenmin als zijn assistenten. Voor een goede WK prestatie is meer nodig dan een optelsom van talent. Maar goed, de eerste wedstrijd was o zo taai, maar werd wel gewonnen. Daarom thumbs up voor de Belgen!
Tenslotte een opmerkelijk moment na afloop van de wedstrijd Kameroen-Kroatië. Een kleine voorgeschiedenis: Ajax verloor vorig jaar op doelsaldo plaatsing voor de volgende ronde Champions League. Dubieus was de score van concurrent Lyon wel en er waren veel geruchten over omkoping van de tegenstander Zagreb uit Kroatië. Bij het zoveelste doelpunt knipoogde een Kroatische verdediger naar zijn tegenstander: het woord knipoog-kroaat was geboren. Deze woensdag, na de wedstrijd, liep Ajacied Enoh naar diezelfde kroaat toe, ruilde shirtje en... gaf een dikke, vette knipoog na. Krijg ik toch een raar gevoel bij de, overigens zeer terechte, 4-0 overwinning van Kroatië.

deel 20: Winning Ugly

Toegegeven, ik heb in mijn leven heel wat uurtjes meer doorgebracht met tennis, dan met voetbal. Maar daar waar het aankomt op fysieke voorbereiding, mentale weerbaarheid en gebruik maken van je tegenstander's zwaktes zijn sporten vaak vergelijkbaar. Een van de tennissers uit het verleden die, ondanks een schrijnend gebrek aan talent, dankzij deze aspecten toch een top 10 speler werd was Brad Gilbert. Later schreef hij het boek Winning Ugly, waarin hij beschreef hoe je, dus, lelijk wint. De sleutel tot succes, volgens Gilbert, is to recognize, analyze, and capitalize. Daarom bij deze een keiharde tactische analyse en hoe Oranje vanavond van Australië wint...

Defensie

Brazilië won in 1994 eindelijk, na 24 jaar, weer een WK, maar niet de schoonheidsprijs

Iedereen die de eerste wedstrijd van Australië heeft gezien, weet dat zij zich beperken tot een tactiek: alle ballen op Tim Cahill. Dat is een kopsterke spits die normaal gesproken in de Engelse competitie speelt. De veteraan van 34 jaar scoorde ook een prachtige kopgoal tegen Chili. Als je tegenstander dus met één zo'n spits speelt, kun je op twee manieren proberen om dat gevaar in te dammen. Ten eerste om hemzelf zo weinig mogelijk aan de bal te laten komen. Oranje stelt dan ook twee man tegenover Cahill: Martins Indi en De Vrij. Beiden zijn een stukje langer dan Cahill en op zichzelf denk ik dat een ingespeeld duo (al jaren samen bij Feyenoord) die klus moet kunnen klaren. Toch blijft het gevaarlijk als je bedenkt dat je als aanvaller met een goede timing en een klein beetje slimmigheid toch duels kunt winnen. Daarom moet je je als Oranje zijnde ook op een tweede manier wapenen: zorg ervoor dat hij geen bruikbare ballen krijgt! Om daar een oplossing voor te vinden heb ik toch even de statistieken van de Fifa erbij gepakt. Wie waren er bij Australië verantwoordelijk voor de meeste voorzetten op Cahill? Dat blijken de rechtshalf, ene Leckie, en de centrale middenvelder, Bresciano, een andere veteraan van 34, te zijn. Nu zou ik die laatste met een gerust hart aan Nigel De Jong willen overdragen. Maar die Leckie, op rechts, is een hele snelle jongen. En bij Oranje staat Blind tegenover hem, en dat is dan weer niet de snelste. Blind deed het aanvallend heel goed, maar is hij snel genoeg om Leckie bij te houden? Als van Gaal 4-4-3 speelt is er geen centrale verdediger die hem rugdekking geeft, anders staat Cahill tegenover maar één verdediger. Dus dan zal De Jong een stapje naar links moeten doen, maar die hadden we net op Bresciano gezet. Dat betekent dan weer dat De Guzman een stapje naar links moet doen en komt de rechterkant open te liggen. Daryl Janmaat, de rechtsback van Oranje zal vanavond veel mogelijkheden krijgen om te laten zien wat hij kan, óók aanvallend.

Aanval
Als we daarmee het defensieve gedeelte afsluiten met de constatering dat de achterdeur dicht zit, moeten we alsnog scoren om de wedstrijd te winnen. Want het zou toch wel erg prettig zijn als er op de derde wedstrijd tegen Chili wat minder druk zit. Hoe te scoren tegen de stugge Aussies? Zoals we gisteren al zagen is beweging erg belangrijk. Dus al zou je met drie aanvallers spelen, is het belangrijk dat ze regelmatig van positie wisselen. Van Persie die zich eens laat zakken, om Robben ruimte te geven naar binnen te komen. Dan kan Janmaat vervolgens in de ruimte sprinten die Robben laat vallen. Enfin, 4-3-3 spelen is Hollandse school, maar al te statisch uit gevoerd doet me denken aan draken van wedstrijden in de poulefases van WKs in '90 en '94. Waarin coute que coute werd vastgehouden aan dat systeem, ondanks dat het wel eens betekende dat niet de beste spelers opgesteld stonden. Ik heb veel vertrouwen in Van Gaal en ik denk dan ook dat hij systeem combineert met een optimale benutting van individuele kwaliteiten.
Een laatste tip voor de aanvallers van Oranje: het viel me in de wedstrijd tegen Chili op dat de keeper van Australië, met z'n 22 jaar en acht caps erg onervaren, moeite heeft om zijn positie in de goal terug te vinden na een eerdere actie. Dus: ga altijd uit van een bal die terugkaatst, dan maken we veel kans op goals. Mijn voorspelling, overigens al ver voor het WK gegeven: 2-0.

Een laatste puntje over die rare Brad Gilbert. Er was een tegenstander van wie hij nooit won, omdat diegene technisch beter was, maar mentaal net zo'n echte vechtmachine: Ivan Lendl. Dat waren nou niet de meest fraaie potjes tennis, maar wat maakt dat uit? Als, en ik zeg als, we wereldkampioen worden, is er dan nog iemand die het gaat hebben over de wedstrijd tegen Australië? Een wedstrijd die gewoon gewonnen móet worden. Hoe dan ook: veel plezier allemaal!

Deel 15: it's a wrap!

Zo, we zijn er klaar voor, de wedstrijd kan wat deze blogger betreft beginnen. We hebben de afgelopen twee weken 14 redenen bedacht waarom Oranje van Spanje wint en nu is het aan de Oranje-boys om op het veld te laten zien wat het allemaal waard is. Nu kon je aan de wedstrijd van Brazilië tegen Kroatië van gisteravond zien waartoe een invloed van buiten zoal toe kan leiden. De scheids constateert een slaande beweging van Neymar, geeft slechts geel (is rood volgens de regels) en juist die publiekslieveling scoort daarna twee goals waardoor ze alsnog de wedstrijd winnen. Ook de penalty was natuurlijk een aanfluiting, maar zo zie je maar.

We zijn het blog begonnen met de constatering dat winst op Spanje wel eens heel belangrijk kan zijn voor Oranje als je ver wilt komen in het toernooi. Daarom was het ook zo fijn te constateren dat topfavorieten regelmatig hun eerste wedstrijd op een WK verliezen. En als dat Spanje ook nu weer overkomt, is het ze bijna niet kwalijk te nemen. De spelers van de Furia Roja hebben dit seizoen alleen al iets van 70 wedstrijden gespeeld. Die van Real en Atletico Madrid speelden eind 24 mei een krachtenslopende Champions Leaguefinale, terwijl die van Oranje toen al lang en breed in trainingskamp bijeen waren. Het is dan natuurlijk wel verstandig als je als Spaanse bondscoach zijnde ervoor zorgt dat je selectie met frisse, jongere spelers aangevuld wordt. Het selectieproces bij Spanje blijkt echter nogal behoudend; behalve Puyol kan volgens mij de hele ploeg van 2010 weer worden opgesteld.
Voorzover de Spaanse coach al nieuwe spelers uitzocht is het natuurlijk wel de vraag of die kunnen tippen aan de kwaliteit van diegenen die zich al bewezen hebben. Als voorbeeld namen we in blog deel 5 Diego Costa. Eén topjaar bij Atletico, en dan de verwachting van vernieuwing op je schouders moeten dragen? Een half jaar geleden wist hij nog niet eens of hij wel voor Spanje zou kiezen (of voor z'n geboorteland Brazilië), en hij was de afgelopen weken regelmatig geblesseerd. Het zou ook wel erg veel gevraagd zijn van Spanje dat ze hun titel verdedigen. Dat is in het verleden pas twee landen gelukt. (mea culpa: in blog 6 heb ik niet uitgelegd waarom ik Italië (1934 en '38) niet meerekende. Eigenlijk omdat we gewoon niet in kunnen schatten wat er nou zo goed was aan hen, bovendien was de eerste titel onder 'verdachte omstandigheden'.) Dit Spanje op dezelfde hoogte stellen als het Brazilië van Pelé en Garrincha gaat mij, vooralsnog, te ver.
Vervolgens zijn we vanaf blog deel 7 wat meer ingegaan op Oranje zelf. Zo hebben we aan een angstgegner genoeg en dat zijn bij ons nou net de buren van Spanje al. Maar vooral zie ik Robben dit WK zijn frustratie van de finale 2010 wegspelen, en geen beter moment natuurlijk dan tegen de tegenstander van die wedstrijd. Ook zie ik De Vrij en Vlaar prima in staat om het Spaanse kopgevaar van Ramos te neutraliseren. Sterker: als de frustratie een beetje begint te knagen bij Spanje is die Ramos zo weg met een rode kaart. Een andere reden die voor de hand ligt is de rol die Van Gaal speelt. Anders dan 12 jaar geleden heeft hij nu een, voor hem, ideale ploeg die hij helemaal kan kneden naar eigen inzicht: veel jonkies, en een paar ervaren spelers, net zoals met Ajax in 1995, dan wel Bayern en Barcelona waar hij later succesvol was. En dan nog hoor: lekker om toch gewoon te kunnen zeggen dat je de underdog bent? Dat maakt je tegenstander alleen maar overmoedig!

2014: het jaar van Oranje?

Ten slotte zijn we nog even de historie ingedoken. We zagen dat het soms prima uit te leggen valt als je je aanpast aan de tegenstander. Succescoach Helenio Herrera deed niet anders: die ging van tiki-taka naar ultraverdedigend catenaccio in één carrière, maar won wel even de nodige Europa Cups en landskampioenschappen. Uiteindelijk concludeerden we dat Salvador da Bahia, vanavond decor voor de clash, al eerder door Oranje op Spanje is veroverden, weer verloren, maar nu definitief de onze zullen noemen.

Kortom, op een eenvoudige voetbalwedstrijd (wie maakt meer goals dan de ander?) zijn veel factoren van invloed. We hebben de afgelopen weken veel van die factoren bekeken en geconcludeerd dat veel in het voordeel van Oranje wijzen. Of het ook gaat gebeuren, zien we vanavond; we zijn er helemaal klaar voor. Veel plezier!!

Deel 7: sorry, maar we hebben al een angstgegner!

Spanje won de laatste vier wedstrijden op weg naar haar eerste wereldtitel allemaal met 1-0. En hoe Oranje ook bikkelde in de finale, uiteindelijk stond er toch weer 1-0 op het bord. Nu hebben we vier jaar kunnen herstellen van deze aanslag op onze zenuwen en weer helemaal fris kunnen worden voor het volgende wedstrijd op een WK; spelen we weer tegen die Iberiërs! Als we nu eenzelfde scenario zouden meemaken, met zo’n lullig goaltje, terwijl je minimaal even goed was, zou wel eens een klein nationaal traumaatje op kunnen leveren. Gaat dus niet gebeuren. We hebben al een angstgegner: hun buren!

Ja, ze bestaan: angstgegners. Die tegenstander die je op de een of andere manier met angst en beven tegemoet ziet. Die je ooit op zo’n manier gepakt heeft, en waarschijnlijk een gemene manier, dat je dat niet meer vergeet. En de eerst volgende keer, toen je dacht diegene eens even dubbel en dwars terug te gaan betalen, flikten ze je weer. Duitsland had het kunnen worden voor Oranje, als we, na de finale van 1974, de eerst volgende belangrijke wedstrijd er weer in zouden tuinen. Gelukkig bespaarde Marco van Basten ons die last op de schouder door in de 88ste minuut de winnende goal te maken, in 1988. Toch heeft Oranje natuurlijk wel zo’n opponent...

Verrassend genoeg speelt Oranje pas sinds de jaren negentig wedstrijden tegen Portugal. In die begin periode werd ook een keer gewonnen, maar nadien is de balans ronduit bedroevend: vier keer gelijk, zeven keer verloren. We herinneren ons de uitwedstrijd in de WK kwalificatie onder van Gaal in 2001. Twee nul voor, en alsnog in de laatste minuut een, overigens volkomen terechte, penalty tegen krijgen. Figo maakte 2-2. Aangezien de thuiswedstrijd 2-0 verloren ging was dit de directe aanleiding dat Oranje zich niet plaatste voor de WK en dat Van Gaal opstapte. Overigens kunnen we nu ook wel tevreden zijn, omdat Van Gaal nu bondscoach is geworden juist omdat hij een keer een groot eindtoernooi wilde meemaken, maar dit terzijde. Later speelde Oranje nog regelmatig tegen Portugal en echt altijd irritant, altijd kaarten aansmeren,  en, nog belangrijker, altijd winnen. Dus daarom nog maar even een positieve noot: dit keer zullen we Portugal op z’n vroegst in de halve finale tegenkomen, maar de enige manier om van een angstgegner tegen te komen is om hem op een zo belangrijk mogelijk moment alsnog te verslaan. Dus ik zou het helemaal niet erg vinden als we de finale tegen hen spelen. Maar ook dit is slechts een terzijde: de eerste wedstrijd, die telt de komende week! En dus concluderen we dat iedereen een angstgegner heeft, maar dat er maar één van kan zijn. Zelden blij geweest met Portugal, maar komt dat nu even goed uit...